საქართველო

HRW: საქართველომ ადამიანის უფლებათა რიგ სფეროებში რეგრესი განიცადა

Human Rights Watch-ის ახალი ანგარიშის მიხედვით, რომელშიც ადამიანის უფლებათა დაცვის კუთხით 2021 წლის მდგომარეობაა შეფასებული, საქართველომ ადამიანის უფლებათა რიგ სფეროებში რეგრესი განიცადა, მათ შორის, LGBTQI+ უფლებების დაცვის კუთხით.  ,,5 ივლისს დაგეგმილი „პრაიდ

მოქალაქეების 43% თვლის, რომ საქართველო არასწორი მიმართულებით ვითარდება

NDI-ს ახალი კვლევის მიხედვით, მოქალაქეები ფიქრობენ, რომ ბოლო 10 წლის განმავლობაში სიღარიბესთან, კრიმინალთან, ტერიტორიულ მთლიანობასთან და განათლებასთან დაკავშირებული სიტუაცია გაუარესდა. 7-13 დეკემბერს ჩატარებული საზოგადოებრივი განწყობის კვლევა აჩვენებს, რომ მოსახლეობის უმეტესობას ქვეყანაში მიმდინარე პროცესების მიმართ უარყოფითი დამოკიდებულება აქვს, მათ შორის, 43%

პარლამენტთან უკრაინის მხარდამჭერი აქცია გაიმართა

დღეს, 18 საათზე, პარლამენტის შენობასთან, მოქალაქეების მიერ ორგანიზებული უკრაინის მხარდასაჭერი აქცია – #GeorgiaSupportsUkraine გაიმართა. შეკრების მიზანი დამოუკიდებლობის, განვითარების, დემოკრატიის და რუსეთის აგრესიისგან თავისუფალი სამყაროს

უკრაინის, საქართველოსა და მოლდოვის ევროკავშირში გაწევრიანების მოთხოვნას ერთ დღეში 50 ათასზე მეტი ხელმომწერი ჰყავს

უკრაინის ევროკავშირში გაწევრიანების მხარდამჭერ ონლაინ პეტიციას ერთ დღეში 50 ათასზე მეტი ხელმომწერი ჰყავს. ამასთან, პეტიციის ავტორები ევროსაბჭოსა და ევროკომისიის პრეზიდენტებს, ევროპარლამენტის პრეზიდენტს, ევროკავშირის უმაღლეს

ლგბტქი მოგზაურების უსაფრთხოების ნიშნით საქართველო მსოფლიოში 65-ე ადგილზეა — Asher & Lyric-ის კვლევა

Asher & Lyric-მა ლგბტქი მოგზაურებისთვის ახალი კვლევა გამოაქვეყნა, რომელიც 203 ქვეყანას ლგბტქი ტურსიტების უსაფრთხოების ნიშნით სწავლობს. ლგბტქი მოგზაურობის უსაფრთხოების ინდექსი არაერთ საერთაშორისო წყაროზე დაყრდნობით ვლინდება და ქვიარ ადამიანებს მოგზაურობის დაგეგმვისას დახმარებას უწევს.

ქვეყნის ინდექსი 10 სხვადასხვა კრიტერიუმზე დაყრდნობით ითვლება — ქორწინების თანასწორობა, მშრომელთა უფლებების დაცვა, დისკრიმინაციის საწინააღმდეგო კანონმდებლობა, ძალადობის კრიმინალიზება, შვილად აყვანის გარემოებები, რამდენად კარგია საცხოვრებელია გარემო, რომელიც Gallup-ის კვლევის შედეგს ემყარება, გენდერის მარკერის ცვლილების სამართლებრივი გარემოებები, ტრანსგენდერი ადამიანების მკვლელობის შემთხვევები, ერთი და იმავე სქესის წყვილთა ურთიერთობასთან დაკავშირებული საკითხები, მორალის სახელით პროპაგანდასთან დაკავშირებული კანონების არსებობა.

კვლევის მიხედვით, ლგბტქი მოგზაურებისთვის 10 საუკეთესო მიმართულება კანადა, შვედეთი, ნიდერლანდები, მალტა, პორტუგალია, დიდი ბრიტანეთი, ბელგია, ნორვეგია, ესპანეთი და საფრანგეთია.

10 ყველაზე საფრთხისშემცველი ქვეყანა კი ბრუნეი, ნიგერია, ქუვეითი, საუდის არაბეთი, განა, მალაიზია, მალავი, ტონგა, სომალი და ლიბიაა.

ლგბტქი მოგზაურობის უსაფრთხოების ინდექსის მიხედვით საქართველო აღნიშნულ სიაში 65-ე ადგილზეა და მნიშვნელოვნად უსწრებს სხვა მეზობელ ქვეყნებს. საქართველოს შემდეგ საუკეთესო შედეგი სომხეთს აქვს და 89-ე ადგილზეა, თურქეთი 103-ე ადგილზეა, აზერბაიჯანი კი 127-ეზე, მეზობლებიდან ყველაზე ცუდი შედეგი რუსეთს აქვს, რომელიც 132-ე ადგილზეა.

საქართველოში ლგბტქი თემისა და მათი უფლებრივი თანასწორობის მიმართ განწყობები პოზიტიურად იცვლება — WISG

ქალთა ინიციატივების მხარდამჭერმა ჯგუფმა (WISG) ახალი, მასშტაბური კვლევა  — წინარწმენიდან თანასწორობამდე გამოაქვეყნა, რომელიც ლგბტქი თემისა და მათი უფლებრივი თანასწორობის მიმართ საზოგადოების ცოდნის, ინფორმირებულობისა და დამოკიდებულების შესახებ 2016 წლის კვლევის ანალოგიურია და საზოგადოებრივი განწყობების ცვლილების შესახებ ინფორმაციას მოიცავს.

ახალი კვლევის მიხედვით, რომელიც სხვადასხვა ეთნიკური ჯგუფების გამოკითხვას ემყარება, საზოგადოებრივი განწყობები პოზიტიურად იცვლება.

25%-ით არის შემცირებული იმ ადამიანების რიცხვი, ვინც თვლის, რომ ლგბტქი ადამიანებს შეკრებისა და გამოხატვის თავისუფლება უნდა აეკრძალოთ და 53%-ს შეადგენს, ხოლო მსგავს შეზღუდვას მიუღებლად 27,1% თვლის. ამასთან, 20,6%-ით შემცირდა იმ ადამიანების რიცხვი, რომელთაც ლგბტქი თანასწორობის საკითხებზე საუბარი პროპაგანდად მიაჩნიათ.

გარდა ამისა, გამოკითხულთა 38,6% მიიჩნევს, რომ სახელმწიფო სექსუალური ორიენტაციისა და გენდერული იდენტობის ნიშნით (სოგი) დანაშაულებზე სათანადოდ არ რეაგირებს, 30,7%-ის აზრით, სახელმწიფოს რეაგირება სათანადოა. ისევ მკვეთრად ნეგატიურია საზოგადოების განწყობა აქტივისტების საქმიანობასთან დაკავშირებით, თუმცა გაუმჯობესება ამ მიმართულებითაც აშკარაა და ნეგატიური განწყობა 20%-ით 56,8%-მდეა შემცირებული. ამასთან, 25,4%-ით შემცირდა იმ ადამიანების რიცხვი, რომლებიც თვლიან, რომ თუ საზოგადოება ხმამაღლა არ დააფიქსირებს, რომ ჰეტეროსექსუალობა ურთიერთობის ერთადერთი სწორი ფორმაა, ჰომოსექსუალთა რიცხვი მოიმატებს.

გენდერის მკვლევარმა, ეკატერინე აღდგომელაშვილმა პრეზენტაციაზე აღნიშნა, რომ კვლევა მოიცავდა კითხვებს იმ საკითხებთან დაკავშირებით, რაც საზოგადოებაში ყველაზე ფესვგადგმულია, მათ შორის, შვილად აყვანისა და ქორწინების შესახებ. მისი თქმით, გაზრდილია იმ ადამიანების რიცხვი, რომლებიც ამბობენ, რომ რიგ საკითხებზე პასუხის გაცემა უჭირთ ან საერთოდ უარს ამბობენ პასუხის გაცემაზე, რისი მიზეზიც, შესაძლოა, „ჰომოფობიური განწყობების ღიად დაფიქსირების შესახებ განწყობის ცვლილება იყოს“.

გამოკითხულთა 28% ჰომოსექსუალობას დაავადებად არ მიიჩნევს, 23,2% მიიჩნევს, ხოლო 33,8%-ს უჭირს პასუხის გაცემა ან თავს არიდებს. ასევე, 17,6%-ით შემცირდა და 60,8% შეადგინა იმ ადამიანების რიცხვმა, რომლებიც მიიჩნევენ, რომ „ჰომოსექსუალების მიმართ ყველგან და ყოველთვის ნეგატიური დამოკიდებულება იყო და არსებობს“.

გეი/ლესბოსელი წყვილების მიერ შვილად აყვანისა და ერთი და იმავე სქესის მქონე წყვილების ოჯახაში აღზრდის შესახებ მოსაზრებები ასე გადანაწილდა: გამოკითხულთა 36,6% არ იზიარებს მოსაზრებას, რომ ჰომოსექსუალების ოჯახში გაზრდილი ბავშვი აუცილებლად ჰომოსექსუალი იქნება, 15,2%-ს ნეიტრალური პოზიცია აქვს, 31,2% კი დებულებას ეთანხმება; გეი და ლესბოსელი წყვილებისთვის შვილად აყვანის მოწინააღმდეგეთა რიცხვი 14%-ით შემცირდა, მომხრეთა რაოდენობა კი 15%ით გაიზარდა; 

გეი-ქორწინების მოწინააღმდეგეთა პროცენტული წილი 15,4%-ით 74,6%-მდე შემცირდა, მომხრეთა წილი კი 5,6%-ით გაიზარდა.

ქორწინებასთან დაკავშირებულ კითხვები მოიცავდა საზოგადოებაში გავრცელებულ ნარატივს იმის შესახებ, რომ ევროკავშირში გაწევრიანება გეი-ქორწინების დაკანონებას გულისხმობს. გამოკითხულთა 73,5%-ს ევროკავშირში გაწევრიანების წინაპირობად გეი-ქორწინების დაკანონება არ მიაჩნია, რაც 2016 წლის შედეგს 7,3%-ით აღემატება.

აღსანიშნავია, რომ ევროკავშირთან მჭიდრო ურთიერთობის მსურველთა რიცხვი 8%-ით არის გაზრდილი და 53%-ს შეადგენს. ამასთან, ევროკავშირთან უფრო მჭიდრო ან იგივენაირი ურთიერთობა გამოკითხულთა 77,7%-ს სურს, რაც 2016 წლის შედეგს 21%-ით აღემატება. აშშ-სთან უფრო მჭიდრო (49,9%) ან იგივენაირი (26,4%) ურთიერთობა გამოკითხულთა 76,3%-ს სურს, რაც 2016 წლის შედეგს 25,9%-ით აღემატება.

თითქმის უცვლელია რუსეთთან ურთიერთობასთან დაკავშირებული განწყობა, თუმცა უფრო მჭიდრო ურთიერთობის მსურველთა რიცხვი 11%-ით არის შემცირებული და 27,1%-ს შეადგენს.

2016 წლის კვლევის მიხედვით, ლგბტქი ადამიანების მიმართ განწყობასა და საგარეო კურსს შორის ცხადი კავშირი არ არსებობდა, 2021 წლის მონაცემების მიხედვით კი, ეს ტენდენციაც შეცვლილია.

კვლევა მომზადდა „ქალთა ინიციატივების მხარდამჭერი ჯგუფის“ მიერ „გაეროს ერთობლივი პროგრამა გენდერული თანასწორობისთვის საქართველოში“ პროექტის ფარგლებში, რომელსაც გაეროს ქალთა ორგანიზაცია, გაეროს განვითარების პროგრამა და გაეროს მოსახლეობის ფონდი შვედეთის მთავრობის მხარდაჭერით ახორციელებენ.

ევროკომისიის საქართველოსთვის გამოგზავნილი კითხვარი ლგბტქი უფლებებისა და გენდერული თანასწორობის შესახებ კითხვებს მოიცავს

საქართველოს მთავრობამ ევროკომისიის მიერ გამოგზავნილი კითხვარის პირველი ნაწილი გაასაჯაროვა, რომლის დიდი ნაწილი ადამიანის უფლებებს, თანასწორობისა და დისკრიმინაციისგან თავისუფალი გარემოს შესახებ კითხვებს ეთმობა.

დისკრიმინაციისგან თავისუფალ გარემოში ცხოვრების უფლებისა და თანასწორი მოპყრობის, მათ შორის, სოციალურად მოწყვლადი ჯგუფებისა და ადამიანების, ასევე შშმ პირების უფლებრივი მდგომარეობის ქვეთავში საუბარია იმ სამართლებრივ ბერკეტებზე, რომლითაც დისკრიმინაციის აღმოფხვრა და მასთან ბრძოლა ხდება, ასევე ზოგად სამოქმედო სტრატეგიაზე.

დოკუმენტი გენდერის მარკერის ცვლილების სამართლებრივ საფუძვლებზე, ასევე სიძულვილით მოტივირებულ დანაშაულებთან ბრძოლის საკანონმდებლო ჩარჩოს შესახებ კითხვებსაც ითვალისწინებს. შეკრების თავისუფლების დაცვის გამოცდილებაზე საუბრისას ნათქვამია, „ტარდება თუ არა, ვთქვათ, გეი პრაიდი და მსგავსი ღონისძიებები თავისუფლად?“. გარდა ამისა, მნიშვნელოვანია ონლაინ სივრცეში დისკრიმინაციისგან თავისუფალი გარემოს ხელშეწყობის შესახებ შეკითხვა.

ევროკომისიის დოკუმენტში დასმულია კითხვები, სასჯელაღსრულების სისტემის თანამშრომლებისთვის არსებულ ტრენინგებზე, რომლებიც ქალთა, ბავშვთა, მოხუცთა, შშმ პირთა, ეთნიკური უმცირესობებისა და ლგბტქი ადამიანთა უფლებებს ეხება. ამასთან, როგორ ხდება სასტიკად მოპყრობის ბრალდებებთან დაკავშირებული გამოძიებების წარმართვა და „როგორ არის ქორწინებისა და ოჯახის შექმნის უფლება გარანტირებული, მათ შორის, ერთი და იმავე სქესის პარტნიორების შემთხვევაში?“

კითხვარის ცალკე ქვეთავი გენდერული თანასწორობისა და ქალთა უფლებების საკითხებს ეთმობა. აღნიშნულ ქვეთავში არსებული კითხვები სახელმწიფოს მხრიდან თანასწორობის ხელშეწყოვისთვის გატარებულ საკანონმდებლო ცვლილებებს, დასაქმების, სამუშაო პირობებისა და ანაზღაურების თანასწორობასა და სერვისებზე თანაბარ წვდომას ეხება. ასევე, პოლიტიკურ ნებას, რომელიც გენდერული თანასწორობის მიღწევისკენ არის მიმართული, პოლიტიკაში, სამართლებრივ ინსტიტუტებში და აღმასრულებელ ორგანოში, სახელმწიფოს დაქვემდებარებაში მყოფ ორგანიზაციებში ქალთა მონაწილეობის საკითხებს.

კითხვარში ვხვდებით კითხვებს სქესის ნიშნით დისკრიმინაციისა და გენდერის ნიშნით ძალადობის აღმოფხვრისთვის არსებული სერვისების, ასევე იმ სერვისების შესახებ, რომლებიც გენდერული ნიშნით ძალადობის მსხვერპლებისთვის არსებობს.

კითხვარის პირველი, 42-გვერდიანი დოკუმენტი პოლიტიკური მდგომარეობის, კონსტიტუციის ევროპულ მოდელთან შესაბამისობის, საპარლამენტო მუშაობის, ხელისუფლებისა და სამოქალაქო საზოგადოების უფლებების, სასამართლო სისტემის მუშაობის, განათლების ხელმისაწვდომობის, ბავშვთა უფლებების, ეთნიკური და რელიგიური უმცირესობების უფლებების, რასიზმისა და ქსენოფობიის კუთხით არსებული მდგომარეობის შესახებ კითხვებს მოიცავს.

აშშ-ის სახელმწიფო დეპარტამენტის ანგარიშის მიხედვით, 2021 წელს საქართველოში უფლებების დაცვის კუთხით მდგომარეობა გაუარესდა

აშშ-ის სახელმწიფო დეპარტამენტმა ადამიანის უფლებების დაცვის კუთხით 2021 წელს არსებული მდგომარეობის შესახებ ანგარიში გამოაქვეყნა. 

ანგარიშში კრიტიკულად არის შეფასებული საქართველოში უფლებადაცვითი, მედიის თავისუფლების, უფლებადამცველთა უსაფრთხოების ტენდენციები და აღნიშნულია, რომ ხშირად ხელისუფლების არაეფექტური ღონისძიებები და განცხადებები ძალადობრივი ქმედებების ხელშემწყობია.

„5 ივლისს, პოლიციამ სათანადოდ არ იმოქმედა, რათა ღირსების მარშში მონაწილეთა შეკრების თავისუფლება დაეცვა. 3 ათასამდე ულტრა-მემარჯვენე დემონსტრანტი ძალადობრივ ქმედებებში მონაწილეობდა, კონტრაქციის მონაწილეების შეკრების ადგილს ანადგურებდა, არასამთავრობო ორგანიზაციების ოფისებს უტევდნენ და 50-ზე მეტი ჟურნალისტი სცემეს, რასაც პრემიერ ღარიბაშვილის განცხადებები მოჰყვა, რომელმაც დაგეგმილ ღირსების მარშს ,,გაუმართლებელი” უწოდა და სააკაშვილისა და რადიკალური ოპოზიციის განზრახვად შეაფასა. პრემიერის მტკიცებით, ქვეყნის პოპულაციის 95% ღონისძიების წინააღმდეგი იყო და ძალადობაზე პასუხისმგებლობა თბილისი პრაიდს დააკისრა. 

ანგარიშები და ვიდეოები ცხადყოფს, რომ პოლიციამ ულტრა-მემარჯვენე ჯგუფები, რომლებიც პოლიციას, ჟურნალისტებს, ღირსების მარშთან და დასავლურ ღირებულებებთან ასოცირებულ ინდივიდებს თავს ესხმოდნენ, ძალადობისთვის ვერ/არ დააკავა. ოფიციალურმა უწყებებმა ორგანიზატორებს ღირსების მარშის გაუქმებისკენ მოუწოდეს, რადგან, მათი თქმით, მათ დაცვას ვერ შეძლებდნენ“, – ნათქვამია ანგარიშში და საუბარია 6 ივლისის სოლიდარობის აქციაზეც, რომლის პარალელურად შეკრებილი ძალადობრივი ჯგუფები „მშვიდობიან დემონსტრანტებს და პოლიციას ქვებს, ბოთლებს, ასაფეთქებელ საშუალებებს ესროდნენ, მაგრამ პოლიციამ ისევ არ მოუყარა თავი ეფექტურ საპროტესტო კონტროლის აღჭურვილობასა და პერსონალს“. გარდა ამისა, ანგარიშში აღნიშნულია, რომ ძალადობრივი ქმედებების ორგანიზატორები არ დაუკავებიათ.

ანგარიშში ასევე ნათქვამია, რომ 5 ივლისის ძალადობრივმა ქმედებებმა ლგბტქი ადამიანებს პოლიტიკურ პროცესებში მონაწილეობა და საკუთარი ხმის გაჟღერების შესაძლებლობა შეუზღუდა.

სახელმწიფო დეპარტამენტის ანგარიშში წერია, რომ 2021 წელს ლგბტქი ადამიანებზე თავდასხმის შემთხვევებმა იმატა და ჩამოთვლილია სიძულვილით მოტივირებული კონკრეტული დანაშაულები, რომლებზეც სახელმწიფოს არასათანადო რეაგირება ჰქონდა. გარდა ამისა, აღნიშნულია, რომ „მთავარი პროკურორის ოფისის მონაცემებით, 2021 წლის პირველ 9 თვეში სექსუალური ორიენტაციისა და გენდერული იდენტობის მიზეზით ჩადენილი დანაშაულების გამო 64 ადამიანის წინააღმდეგ გაატარეს აღმკვეთი ღონისძიება, თუმცა ლგბტქი ადამიანების მიმართ ოჯახში თუ საჯარო ადგილებში ძალადობა კვლავ სერიოზული გამოწვევაა და სახელმწიფო საპასუხოდ სათანადოდ არ მოქმედებს. ლგბტქი ორგანიზაციებმა, არასამთავრობოებმა და სახალხო დამცველის ოფისმა განაცხადეს, რომ ხელისუფლების არაეფექტური ანტიდისკრიმინაციული პოლიტიკა ლგბტქი თემს სახელმწიფო უწყებების ნდობას უკარგავს, მათივე თქმით, პოლიტიკოსების ჰომოფობიური კომენტარები თემის სიძულვილს და ტოლერანტობის არქონას განაპირობებს“.

ვრცელი ანგარიში მშრომელთა უფლებების კუთხით არსებული მდგომარეობის, დევნილთა და ეთნიკური უმცირესობების მიმართ არსებული დამოკიდებულებების, მათ შორის, სახელმწიფოს გულგრილობის, აივ/შიდსთან დაკავშირებული სტიგმისა და დისკრიმინაციის კრიტიკულ მდგომარეობის შეფასებას მოიცავს, რაც აივ-პრევენციას ართულებს. ასევე, დოკუმენტში საუბარია პოლიციელთა პასუხისგებაში არმიცემის ან ნაადრევად გათავისუფლების, გაუპატიურების შესახებ კანონის გაუმართაობის,  ბავშვთა და შშმ პირების უფლებრივი მდგომარეობის, გენდერული თანასწორობის კუთხით არსებული გამოწვევების, ტრანსგენდერი ადამიანებისთვის გენდერის მარკის შეცვლის წინაპირობის გაუმართაობის და სხვა მნიშვნელოვანი საკითხების შესახებ.

აშშ-ის სახელმწიფო დეპარტამენტის ანგარიშის სრული ვერსიის ნახვა აღნიშნულ ლინკზე შეგიძლიათ.

5-6 ივლისის მოვლენებისას ხელისუფლების უმოქმედობა ევროკავშირისა და საქართველოს ურთიერთობას ჩრდილს აყენებს – ევროპარლამენტის ანგარიში

ევროპარლამენტმა საქართველოს მიერ ასოცირების შეთანხმების შესრულებასთან დაკავშირებით ანგარიში გამოაქვეყნა, რომელიც 2020-2022 წლებს მოიცავს.

კრიტიკული ანგარიშის მიხედვით, საქართველო ადამიანის უფლებათა დაცვის, მედიის თავისუფლების, პოლიტიკური ვალდებულებებისა და დემოკრატიული პრინციპების მიმართულებით ნაკისრ ვალდებულებებს სათანადოდ ვერ ასრულებს.

ანგარიშში საუბარია ოპოზიციური პარტიების ლიდერების დაკავებებთან დაკავშირებული კითხვების, შეკრებისა და გამოხატვის თავისუფლების დარღვევების, ოფიციალური უწყებების მხრიდან ძალის გადამეტების შესახებ.

„ეფექტური გამოძიების არარსებობა იმ ძალადობრივ ინციდენტებთან დაკავშირებით, რომლებიც 2019 წლის ივნისში და 2021 წლის ივლისში მოხდა, ცხადყოფს, რომ კანონის აღსრულების კუთხით მდგომარეობა მკვეთრად არის გაუარესებული. 20-21 ივნისს, ძალის გადამტების შედეგად, ჟურნალისტები დაზიანდნენ, მაგრამ 2019 წლის საპროტესტო მსვლელობისას მომხდარი შემთხვევების სათანადო მოკვლევა არ მოხდა. მნიშვნელოვანია, რომ გამოძიება მიმართულია კანონის დამრღვევებისკენ და პასუხისმგებლობის მქონე პირების მხრიდან გადაცდომათა მოკვლევა, იმ ოფიციალური პირების იდენტიფიცირება არ ხდება, რომელთაც მსვლელობის დაშლისას ძალას გადაამეტეს. მაგალითად, სპეციალურ დავალებათა დეპარტამენტის ყოფილი უფროსის მხრიდან ძალმოსილების გადამეტება დაუსჯელია მიუხედავად იმისა, რომ სახალხო დამცველმა ხელისუფლებას ამისკენ მოუწოდა. უწყებებმა მსგავსი კრახი განიცადეს 5 ივლისს მომხდარ ძალადობრივ ინციდენტებთან დაკავშირებითაც“, – ნათქვამია ანგარიშში.

ევროპარლამენტის ანგარიშის ვრცელი ნაწილი ლგბტქი უფლებების დაცვის კუთხით არსებულ გამოწვევებს და 2021 წლის ივლისში ღირსების მარშის დროს მომხდარ ძალადობრივ ქმედებებსაც ეხება, რომლის დროსაც მედიის 53 წარმომადგენელს დაესხნენ თავს, ტვ პირველის ოპერატორი ლექსო ლაშქარავა კი ფიზიკური თავდასხმიდან რამდენიმე დღეში გარდაიცვალა.

ანგარიშში ნათქვამია, რომ ხელისუფლებამ ვერ შეძლო ღისების მარშისას შეკრებილთა უსაფრთხოების დაცვა, მეტიც, „5 ივლისს მიმდინარე ტრაგიკულ მოვლენებს თან ახლდა საჯარო პირების, მათ შორის, საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის წევრების ჰომოფობიური კომენტარები. პრემიერმინისტრმა ღარიბაშვილმა მოვლენებს „სამწუხარო“ უწოდა და დაამატა, რომ „ძალადობა ყველგან ხდება“. მისი თქმით, ხელისუფლებამ ორგანიზატორები გააფრთხილა, რომ „დემონსტრაციულად პროპაგანდისტული მარშის თბილისის მთავარ გამზირზე ჩატარება პროვოკაციულ ხასიათს ატარებდა და დაუშვებელი იყო“. აქედან გამომდინარე, განვითარებული მოვლენები და ხელისუფლების პასუხისმგებლობა ჩრდილს აყენებს ევროკავშირისა და საქართველოს ურთიერთობას და საქართველოს ადამიანის ელემენტარული უფლებების დამცველის იმიჯს“, – აღნიშნულია ევროპარლამენტის ანგარიშში. 

ანგარიშში ნათქვამია ისიც, რომ ლექსო ლაშქარავაზე ძალადობის ორგანიზატორები დღემდე არ არიან დასჯილები და „ხელისუფლების მხრიდან მედიაზე სიტყვიერმა თავდასხმებმა სახიფათო გარემო შექმნა, რამაც ფიზიკური ძალადობისთვის ნიადაგი მოამზადა“.

ანგარიშის მიხედვით, 2020 წლიდან დღემდე ქართული მედიის მდგომარეობა მნიშვნელოვნად გაუარესდა, გაზრდილია მედიაპოლარიზაცია და ჟურნალისტებიც ბევრად დიდი გამოწვევების წინაშე არიან. გარდა მედიის საქმიანობაში ჩარევის სამართლებრივი მცდელობებზე საუბრისა, ანგარიშში აღნიშნულია, რომ შეინიშნება საგანგაშო ტენდენცია, როდესაც ხელისუფლების წარმომადგენლები ოპოზიციურად განწყობილი მედიების დისკრედიტაციას ცდილობენ, რის შედეგადაც „მედია თავისუფლება მნიშვნელოვნად დაზიანდა“. 

ანგარიში განსაკუთრებით ნეგატიურად სახელმწიფო ინსპექტორის სამსახურის გაუქმებას აფასებს. დოკუმენტში აღნიშნულია, რომ „სახელმწიფო ინსპექტორის სამსახურის გაუქმება, ალბათ, კანონის უზენაესობის გაუარესების ყველაზე აშკარა მაგალითია. ნაჩქარევი და არაგამჭვირვალე პროცესი, რომლითაც გაუქმება მოხდა, საგანგაშოა, რასაც კიდევ უფრო ამძაფრებს დროში შემჭიდროებული პროცესი. განხილვა მას შემდეგ სულ რამდენიმე კვირაში მოხდა, რაც ინსპექტორის სამსახურმა იუსტიციის მინისტრსა და მიხეილ სააკაშვილის პერსონალური ინფორმაციის გასაჯაროებაზე პასუხისმგებელ სპეციალურ საპარლამენტო სამსახურს ადმინისტრაციული სანქციები დაუწესა. ამას ემატება ინსპექტორის სამსახურის მძაფრი რეაგირება სახელმწიფოს მხრიდან სავარაუდო თვალთვალისა და ადევნების შემთხვევებზე. საქართველოს ერთ-ერთი ბოლო დამოუკიდებელი ინსტიტუტის, სახელმწიფო ინსპექტორის სამსახურის გაუქმებისთვის წამოწყებული პროცედურები მკაცრად გააკრიტიკეს ევროკავშირმა და ევროსაბჭომ“.

ანგარიში გაუპატიურების შესახებ კანონმდებლობის კრიტიკასაც მოიცავს და ნათქვამია, რომ გაუპატიურების შესახებ კოდექსი არ ითვალისწინებს სურვილის გარეშე სექსუალური კავშირის დამყარებას და მიმართულია ძალის გამოყენებაზე.

ანგარიში ბავშვთა უფლებების დაცვის კუთხით არსებულ გამოწვევებზეც აკეთებს აქცენტს და ისეთ ფაქტებზე საუბრობს, როგორიც ფიზიკური დასჯა, ბავშვებზე ძალადობა, სექსუალური ექსპლუატაცია, მათ შორის, ბავშვებზე სექსუალური ძალადობის შესახებ მონაცემების შეგროვება, მსხვერპლთა იდენტიფიკაციის პროცესის გაუმართაობა, სათანადო მგრძნობელობის არქონა, ბავშვთა დაცვის ეროვნული გეგმის ასამუშავებლად არასაკმარისი ადამიანური და ფინანსური რესურსის მიმართვაა. ასევე, საუბარია ბავშვთა იძულებით ქორწინებაზე, რომელზე რეაგირებაც სათანადოდ არ ხდება და ქორწინებისას გაუპატიურების შემთხვევებზე, რომლის შესახებ ფიზიკური მტკიცებულების (როგორიც, მაგალითად, ორსულობაა) არქონის შემთხვევაში გამოძიება არაეფექტურია.

ევროპარლამენტის ვრცელი ანგარიშის ნახვა, რომელიც სხვადასხვა მიმართულებით არსებულ უკუსვლაზე თუ გარკვეულ პროგრესზე აკეთებს აქცენტს და რეკომენდაციებს მოიცავს, ევროპარლამენტის ვებგვერდზე შეგიძლიათ.

10-დღიანი სარეზიდენციო პროგრამა საქართველოში უკრაინელი ქვიარ ხელოვანებისთვის

Untitled Gallery Tbilisi პროექტ ფუნგუსთან და Ria Keburia Foundation-თან ერთად უკრაინელი ქვიარ არტისტებისთვის სარეზიდენციო პროგრამას აცხადებს.

სარეზიდენციო პროგრამა 20-დან 30 აპრილამდე გაგრძელდება და 5 ქვიარ არტისტი იმუშავებს წინასწარ გამოცხადებულ თემებზე, რომელთა გამოფენაც პირველ მაისს შედგება. უკრაინელ არტისტებს სარეზიდენციო პროგრამაზე დარეგისტრირებისთვის ვადა 11 აპრილამდე (18:00 საათამდე) აქვთ. 

„ტერორი, რომელსაც რეგიონში ყველა განვიცდით, სხვადასხვა მიმართულებით შიშებს აძლიერებს. ამ სიტუაციაში, ქვიარ ადამიანიები და ხელოვანები ერთ-ერთი ყველაზე დიდი გამოწვევისა და ტრავმის წინაშე არიან: ისინი იმ თვითაღმოჩენის პირისპირ რჩებიან, რას ნიშნავს იყო ქვიარი ამ საომარი თავდასხმის კონტექსტში, აქვთ მომავლის იმედები და შიშები იმასთან დაკავშირებით, როგორ ააშენებენ ცხოვრებას ნანგრევებიდან, რა ელით მათი ელემენტარული ადამიანური უფლებების აღიარებასა და დაცვას, რაც იმაზეა დამოკიდებული, ვინ მოიგებს ომს.

მუტაცია და სოლიდარობა იქნება ორი მთავარი თემა, რომელზეც ხელოვანები რია ქებურიას ფონდის რეზიდენციაში (კაჭრეთში) ცხოვრებისას იფიქრებენ. 10 დღის განმავლობაში, 5 ქვიარ არტისტი უკრაინიდან ამ თემებს დაამუშავებს, შემდეგ კი ნამუშევრების პრეზენტაცია გაიმართება და 10-დღიანი პერიოდი გამოფენით დასრულდება. ამის შემდეგ Untitled Gallery-ში, თბილისში მოეწყობა საჯარო დისკუსია“, – ვკითხულობთ Untitled Gallery Tbilisi-ს მიერ გამოქვეყნებულ განცხადებაში.

სარეზიდენციო პერიოდში საცხოვრებელ სივრცეს, კვებას და თბილისიდან კაჭრეთამდე და უკან ტრანსპორტირებას პროექტის ორგანიზატორები უზრუნველყოფენ.

უკრაინის, საქართველოსა და მოლდოვის ევროკავშირში გაწევრიანების მოთხოვნას ერთ დღეში 50 ათასზე მეტი ხელმომწერი ჰყავს

უკრაინის ევროკავშირში გაწევრიანების მხარდამჭერ ონლაინ პეტიციას ერთ დღეში 50 ათასზე მეტი ხელმომწერი ჰყავს. ამასთან, პეტიციის ავტორები ევროსაბჭოსა და ევროკომისიის პრეზიდენტებს, ევროპარლამენტის პრეზიდენტს, ევროკავშირის უმაღლეს წარმომადგენელს საგარეო პოლიტიკისა და უსაფრთხოების საკითხებში და ევროკავშირის წევრი სახელმწიფოების მთავრობის მეთაურებს მიმართავენ, რომ საქართველოს და მოლდოვას ევროპულ პერსპექტივასაც გაუხსნან კარი.

„საქართველოს მოქალაქეები სრულად უცხადებენ სოლიდარობას უკრაინის ბრძოლას დამოუკიდებლობისთვის და ევროპული მისწრაფებისთვის. ჩვენი ღრმად ვართ დარწმუნებული, რომ ევროკავშირმა და წევრმა სახელმწიფოებმა აღმოსავლეთ პარტნიორობის რეგიონის ტრიო – უკრაინა, საქართველო და მოლდოვა უნდა განიხილონ ერთიან და განუყოფელ რეგიონად, რომელიც თანაბრად დგას რუსეთის აგრესიით, ოკუპაციით და ანექსიით გამოწვეული პრობლემების წინაშე. შესაბამისად, ვიმედოვნებთ, რომ ევროკავშირი დააკმაყოფილებს უკრაინის განაცხადს წევრობაზე და, ანალოგიურად, კარს გაუხსნის საქართველოს და მოლდოვას ევროპულ პერსპექტივას.“ – ნათქვამია განცხადებაში.

პეტიციის ავტორები საქართველოს რეფორმების ასოციაცია, ფონდი – ღია საზოგადოება-საქართველო, ევროპულ-ქართული ინსტიტუტი, საქართველოს სტრატეგიული კვლევების ინსტიტუტი, ადამიანის უფლებათა ცენტრი, მედიის განვითარების ფონდი და სხვა ორგანზიაციები არიან.

უკრაინის პრეზიდენტმა, ვოლოდიმირ ზელენსკიმ გუშინ, 28 თებერვალს უკრაინის ევროკავშირში გაწევრიანების განაცხადს მოაწერა ხელი. ევროკომისიის პრეზიდენტმა, ურსულა ფონ დერ ლაიენმა კი განაცხადა, რომ სურს, უკრაინა ევროკავშირში იხილოს.

ონლაინ პეტიციაზე ხელის მოწერა აღნიშნულ ლინკზე შეგიძლიათ.

პარლამენტთან უკრაინის მხარდამჭერი აქცია გაიმართა

დღეს, 18 საათზე, პარლამენტის შენობასთან, მოქალაქეების მიერ ორგანიზებული უკრაინის მხარდასაჭერი აქცია – #GeorgiaSupportsUkraine გაიმართა.

შეკრების მიზანი დამოუკიდებლობის, განვითარების, დემოკრატიის და რუსეთის აგრესიისგან თავისუფალი სამყაროს მხარდაჭერა იყო.

აქციის ერთ-ერთი ორგანიზატორის, ადვოკატ დავით გელაშვილის თქმით, საქართველოს ფრონტის ხაზი უკრაინაზე გადის, რადგან რუსეთი საქართველოსა და უკრაინის ნატოში გაწევრიანების წინააღმდეგია, ნატოში გაწევრიანება კი ჩვენი ქვეყნის ინტერესებშია. 

„რუსეთის აგრესია საქართველოს პირდაპირ საფრთხეს უქმნის, რადგან რუსეთს გაცხადებული აქვს, რომ არ სურს უკრაინისა და რუსეთის ნატოში გაწევრიანება, რაც პირდაპირ წინააღმდეგობაშია ჩვენს სახელმწიფოებრივ და საზოგადოებრივ ინტერესებთან. დღეს საქართველოს ფრონტის ხაზიც უკრაინაში გადის და ეს საქართველოს ომიცაა.“ – აღნიშნა დავით გელაშვილმა და დაამატა, რომ საქართველოს ხელისუფლების დუმილი დასავლელი პარტნიორების მოლოდინებს არ პასუხობს, რაც საყვედურის მიზეზად იქცა და სამომავლოდ ჩვენს ინტერესებზე საზიანოდ აისახება.

რუსეთის მიერ უკრაინის საზღვართან სამხედრო ძალის მობილიზებასთან დაკავშირებით, საქართველოს ხელისუფლებამ უკრაინის მხარდამჭერი რეზოლუცია 1 თებერვალს მიიღო, რომელშიც რუსეთი ნახსენები არ არის, რასაც საზოგადოების კრიტიკა მოჰყვა. 

19 თებერვალს, უკრაინის მხარდასაჭერად კიდევ ერთი ქცია იგეგმება, რომლის ორგანიზატორებიც აქტივისტური ჯგუფები და ოპოზიციური ლიდერები არიან.

 

მოქალაქეების 43% თვლის, რომ საქართველო არასწორი მიმართულებით ვითარდება

NDI-ს ახალი კვლევის მიხედვით, მოქალაქეები ფიქრობენ, რომ ბოლო 10 წლის განმავლობაში სიღარიბესთან, კრიმინალთან, ტერიტორიულ მთლიანობასთან და განათლებასთან დაკავშირებული სიტუაცია გაუარესდა.

7-13 დეკემბერს ჩატარებული საზოგადოებრივი განწყობის კვლევა აჩვენებს, რომ მოსახლეობის უმეტესობას ქვეყანაში მიმდინარე პროცესების მიმართ უარყოფითი დამოკიდებულება აქვს, მათ შორის, 43% თვლის, რომ ქვეყანა არასწორი მიმართულებით ვითარდება, 21%-ს კი მიაჩნია, რომ ქვეყანა საერთოდ არ იცვლება, ამასთან, გამოკითხულთა 52% მთავრობის საქმიანობით უკმაყოფილოა.

მოსახლეობისთვის სამი მთავარი გამოწვევა ეკონომიკურ სიდუხჭირესთან არის კავშირში: გამოკითხულთა 32% მთავარ გამოწვევად სიღარიბეს და ფასების ზრდას / ინფლაციას ასახელებს, მესამე ადგილს კი 29%-ით სამუშაო ადგილების პრობლემა იკავებს. ამასთან, მოსახლეობის აზრით, სიღარიბესთან (75%), კრიმინალთან (58%), ტერიტორიულ მთლიანობასთან (53%), განათლებასთან (51%) და კორუფციასთან (44%) დაკავშირებული სიტუაცია ბოლო წლებში გაუარესდა.

მოსახლეობამ საქართველოს პოლიტიკური მდგომარეობაც შეაფასა, გამოკითხულთა ნახევარი თვლის, რომ ამჟამად საქართველოში დემოკრატია არ არის, 34% კი მიიჩნევს, რომ საქართველო მეზობლებისთვის დემოკრატიის მაგალითი იყო, მაგრამ ახლა აღარ არის. კვლავ უცვლელია ევორკავშირში (83%) და ნატოში (77%) გაწევრიანების სურვილი, მაგრამ უმრავლესობა ფიქრობს, რომ არც ქართული ოცნება (51%) და არც არჩეული ოპოზიციური პარტიები (53%) ფიქრობენ ხალხისა და ქვეყნის ინტერესებიდან გამომდინარე. 

კითხვაზე – რომელი პარტია დგას თქვენს ინტერესებთან ყველაზე ახლოს? 41%-ის პასუხია – არცერთი პარტია, 80% კი პარტიებს შორის თანამშრომლობას მხარს უჭერს.

NDI-ს კვლევა პანდემიის საკითხებსაც მოიცავდა, რომლის თანახმადაც, მოსახლეობის 73% ჯანდაცვის სისტემას სრულად ან ნაწილობრივ ენდობა, თუმცა 42% ამბობს, რომ აცრის საწინააღმდეგო ვაქცინის გაკეთებას არ აპირებს, რადგან 38% ვაქცინის ხარისხს არ ენდობა, 20% კი მიზეზად ჯანმრთელობის მდგომარეობას ასახელებს. 

NDI-ს კვლევა სატელეფონო გამოკითხვის მეთოდით ჩატარდა და 2099 ადამიანი გამოიკითხა. ცდომილების ზღვარი +/- 1.3%-ია.

HRW: საქართველომ ადამიანის უფლებათა რიგ სფეროებში რეგრესი განიცადა

Human Rights Watch-ის ახალი ანგარიშის მიხედვით, რომელშიც ადამიანის უფლებათა დაცვის კუთხით 2021 წლის მდგომარეობაა შეფასებული, საქართველომ ადამიანის უფლებათა რიგ სფეროებში რეგრესი განიცადა, მათ შორის, LGBTQI+ უფლებების დაცვის კუთხით. 

,,5 ივლისს დაგეგმილი „პრაიდ მარშის“ წინააღმდეგ ორგანიზებული ჰომოფობიური ძალადობის დროს, სიძულვილის ჯგუფები სიტყვიერად და ფიზიკურად გაუსწორდნენ მედიის, სულ ცოტა, 53 თანამშრომელს… პოლიცია ხშირად ადგილზე იყო, მაგრამ ძალადობრივი ინციდენტების აღკვეთა ვერ შეძლო”, – ვკითხულობთ HRW-ს განცხადებაში, რომელიც ოპერატორ ლექსო ლაშქარავას გარდაცვალების შემდგომ პერიოდსაც მოიცავს – „[ალექსანდრე ლაშქარავას] გარდაცვალების მომდევნო დღეს, სიკვდილის მიზეზის სრულად დადგენამდე, ხელისუფლებამ, მისივე თქმით, „ექსპერტიზის შუალედური დასკვნის“ საფუძველზე, ლაშქარავას გარდაცვალების სავარაუდო მიზეზად ნარკოტიკული საშუალებით ზედოზირება დაასახელა. ამ ანგარიშის მომზადების დროს ექსპერტიზის საბოლოო დასკვნა ჯერ კიდევ არ იყო გამოქვეყნებული“.

ანგარიშის ცალკე ქვეთავში, რომელშიც საუბარია სექსუალური ორიენტაციისა და გენდერული იდენტობის შესახებ და 5 ივლისის ძალადობრივი, მართლსაწინააღმდეგო ქმედებებია აღწერილი, ნათქვამია, რომ ხელისუფლებამ LGBTQI+ ადამიანებისა და მათი მხარდამჭერების თავისუფლების დაცვის ნაცვლად, პრაიდის ორგანიზატორები და მონაწილეები დაადანაშაულა. 

,,უსაფრთხოებისა და შეკრების თავისუფლების დაცვის ნაცვლად, ხელისუფლებამ პრაიდის ორგანიზატორები და მონაწილეები დაადანაშაულა. პრემიერმინისტრმა ირაკლი ღარიბაშვილმა „მიზანშეუწონლად“ გამოაცხადა საჯარო ადგილას იმ დემონსტრაციის გამართვა, რომელსაც „სამოქალაქო დაპირისპირება“ შეიძლება გამოეწვია. შინაგან საქმეთა სამინისტრომაც გააფრთხილა ორგანიზატორები, არ ჩაეტარებინათ საჯარო ადგილას ასეთი მარში. მედიის უამრავი რეპორტაჟის თანახმად, პოლიციელთა მცირე ჯგუფები ადგილზე  იყვნენ, მაგრამ მათ ვერ შეძლეს ინციდენტების ეფექტურად აღკვეთა. ძალადობის ამ ტალღის შემდეგ, შინაგან საქმეთა სამინისტრომ გამოძიება დაიწყო და სულ ცოტა, 27 ადამიანი დააკავა, რომელიც ორგანიზებულ ძალადობაში მონაწილეობდა. სახალხო დამცველმა ხელისუფლება გააკრიტიკა იმის გამო, რომ ძალადობის არც ერთი ორგანიზატორი არ დაუსჯია”, – ნათქვამია განცხადებაში.

ანგარიშში ტრანსგენდერი ადამიანის სქესის სამართლებრივი აღიარების პირველ შემთხვევაზეც არის საუბარი, თუმცა აღნიშნულია, რომ ტრანსგენდერი ადამიანების სქესის სამართლებრივად აღიარება მხოლოდ სქესის შეცვლის ოპერაციის შემთხვევაშია შესაძლებელი, რაც ,,სერიოზულ ბარიერებს უქმნის ტრანსგენდერ ადამიანებს ყოველდღიურ ცხოვრებაში, იწვევს მათ მარგინალიზაციას და უმუშევრობისა და სიღარიბის რისკებს.” 

Human Rights Watch-ის ანგარიშში ასევე აღნიშნულია, რომ ,,გადაუჭრელ პრობლემად დარჩა სამართალდამცველების მიერ ჩადენილ დანაშაულებზე არასათანადო პასუხისმგებლობის დაკისრება. შეშფოთებას იწვევდა სხვა საკითხებიც, მათ შორის, პოლიციელების უხეში ჩარევა შეკრების თავისუფლების გამოხატვის დროს, თავდასხმები ჟურნალისტებზე და მედიაპლურალიზმის შეზღუდვის მზარდი საფრთხე, ბავშვების ინსტიტუციონალიზაცია, ძალადობა ლესბოსელი, გეი, ბისექსუალი და ტრანსგენდერი (ლგბტ) ადამიანების მიმართ და შრომის პირობების უსაფრთხოების უგულებელყოფა”.